
Στη συζήτηση θα ακούσετε:
Ακολουθεί η πλήρης απομαγνητοφώνηση της συζήτησης και ο σύνδεσμος για να την ακούσετε στο Spotify.
———————————————
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Τα τελευταία χρόνια, όπως λέτε, έχει έρθει μια επανάσταση στην αντιμετώπιση των ουρολογικών καρκίνων και δεν είναι μόνο η τεχνολογία η οποία έχει βοηθήσει.
Έχουνε βοηθήσει.
Και πάρα πολλές άλλες θεραπείες, οι οποίες έχουν εμφανιστεί, όπως είναι η χημειοθεραπείες, όπως είναι ανοσοθεραπείες, όπως είναι ορμονοθεραπείες, όμως αυτό το οποίο πραγματικά έχει φέρει την επανάσταση είναι η ρομποτική χειρουργική.
Λουίζα Κροντήρη
Καλώς ήρθατε στο μιλάμε ιατρικά το podcast με την υπογραφή του ομίλου HHG. H εδώ κορυφαίοι γιατροί από τα νοσοκομεία, Υγεία, Μετροπόλιταν Hospital, Μητέρα και Μητροπόλιταν General απαντούν στις ερωτήσεις μας και ρίχνουν φως σε όλα όσα πρέπει να γνωρίζουμε για την υγεία μας. Μιλάμε απλά μιλάμε, μιλάμε ιατρικά γιατί η υγεία μας αφορά όλους. Είμαι η Λουΐζα Κροντήρη και σήμερα θα μιλήσουμε για τον ουρολογικό καρκίνο στην εποχή της ρομποτικής. Η λέξη καρκίνος είναι πάντοτε μία λέξη που φοβίζει, όμως η αντιμετώπισή του ειδικά στην ουρολογία έχει αλλάξει εντυπωσιακά τα τελευταία χρόνια με την εξέλιξη της ρομποτικής χειρουργικής τις τελευταίες 2 δεκαετίες, βλέπουμε καθημερινά να αλλάζει ο χειμώνα ο τρόπος που οι γιατροί χειρουργούν, αλλά και ο τρόπος που σκέφτονται για τον ασθενή. Σήμερα στον καρκίνο του προστάτη του νεφρού και του ουροδόχου κύστης, o στόχος. δεν είναι απλώς να αφαιρέσουν έναν όγκο είναι όπου αυτό είναι δυνατό να διαφυλάξουν τη λειτουργία, την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής του ανθρώπου που βρίσκεται απέναντί τους. Σήμερα λοιπόν θα μιλήσουμε για τον ουρολογικό καρκίνο στην εποχή της ρομποτικής και δεν θα μείνουμε μόνο στα στενά όρια της τεχνολογίας, αλλά κυρίως στο τι μπορεί αυτή η τεχνολογία να προσφέρει στον ασθενή. Γιατί ο στόχος για τους γιατρούς είναι ένας να θεραπεύσουν τον καρκίνο προστατεύοντας τη ζωή μαζί μας είναι ο κύριος Σταύρος Τυριτζής, Ουρολόγος, Διευθυντής της Τέταρτης Ουρολογικής Κλινικής του Υγεία.
Κύριε Τυριτζή, χαίρομαι πολύ που είστε εδώ.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Είμαι και εγώ πολύ χαρούμενος. Σε ευχαριστώ πάρα πολύ για την πρόσκληση.
Λουίζα Κροντήρη
Όταν ένας άνθρωπος ακούει για πρώτη φορά τη λέξη καρκίνος πολλές φορές σταματάει να ακούει οτιδήποτε άλλο. Τι είναι το πρώτο πράγμα που θέλετε να πείτε σε ένα τέτοιο ασθενή;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Πραγματικά το άκουσμα της λέξης καρκίνος είναι σοκαριστικό για έναν ασθενή. Φανταστείτε να ακούει μία τέτοια διάγνωση. Ένας άνθρωπος ο οποίος πριν ήταν εντελώς υγιής. Σε αυτή την περίπτωση λοιπόν, αυτό το οποίο πρέπει να κάνουμε είναι να του πούμε ότι δεν πρέπει να φοβάται ότι πρέπει να δει την κατάσταση ψύχραιμα. Έχει μεγάλη σημασία να πούμε στον ασθενή ότι δεν πρέπει να λύσει το πρόβλημα του εκείνη τη στιγμή, να καταλάβει τα πάντα. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι να μάθουμε πληροφορίες για το τι πρόβλημα ακριβώς έχει. Γνωρίζοντας τις πληροφορίες, έχουμε τη δυνατότητα μετά μαζί με τον ασθενή να σχεδιάσουμε ένα κατάλληλο πλάνο, ένα εξατομικευμένο πλάνο, έτσι ώστε μετά αυτό το πλάνο να το εφαρμόσουμε σε μία θεραπεία και το πολύ σημαντικό ευτυχώς στον ουρολογικό καρκίνο. Σήμερα είναι ότι έχουμε στα χέρια μας πάρα πολλές θεραπείες, οι οποίες έχουν αλλάξει εντελώς όλη την πορεία όλων αυτών των καρκίνου και έχουνε αυξήσει πάρα πολύ την επιβίωση. Έχουν βελτιώσει τρομακτικά την πρόγνωση των ασθενών, άρα μπορούμε πια να λέμε ότι στον ουρολογικό καρκίνο έχουμε φτάσει σε πολύ υψηλά επίπεδα ίασης πλήρους θεραπείας. Επομένως πρέπει να δούμε τα πράγματα με μία αισιόδοξη ματιά και πρέπει να κάτσουμε με ψυχραιμία να σχεδιάσουμε το σωστό πλάνο θεραπείας.
Λουίζα Κροντήρη
Μιλάμε για θεραπεία, η οποία είναι και με φάρμακα και χειρουργική.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Τα πάντα, τα πάντα έχουμε όλα τα πλάνα, δηλαδή ακτινοθεραπείες, ορμονοθεραπείες. Πλέον δεν μιλάμε για μία απλή κατάσταση. Βέβαια υπάρχουν και περιπτώσεις όπου το χειρουργείο μπορούν να θεραπεύσει. Έτσι στα αρχικά στάδια δεν χρειαζόμαστε ασθενείς τίποτα, ειδικά σε μας. Ο καρκίνος προστάτης, ας πούμε στα αρχικά στάδια μπορεί να θεραπευθεί απευθείας μόνο με ένα χειρουργείο.
Λουίζα Κροντήρη
Όταν μιλάμε για ουρολογικό καρκίνο, κυρίως αναφερόμαστε στον Καρκίνο.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Προστάτη, νεφρού και ουροδόχου κύστης, όπως το είπατε στην αρχή;
Λουίζα Κροντήρη
Πόσο έχει αλλάξει η χειρουργική αυτών των καρκίνο τα τελευταία 15, 20 χρόνια και τι έχει αλλάξει βασικά με την είσοδο της ρομποτικής χειρουργικής;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Πραγματικά τα τελευταία χρόνια, όπως λέτε, έχει έρθει μία επανάσταση στην αντιμετώπιση των ουρολογικών καρκίνων και δεν είναι μόνο η τεχνολογία η οποία έχει βοηθήσει. Έχουνε βοηθήσει και πάρα πολλές άλλες θεραπείες, οι οποίες έχουν εμφανιστεί όπως είναι η χημειοθεραπείες, όπως είναι ανοσοθεραπείες, όπως είναι ορμονοθεραπείες. Όμως, αυτό το οποίο πραγματικά έχει φέρει την επανάσταση είναι η ρομποτική χειρουργική. Εγώ μπορώ να σας πω ότι, όντας ρομποτικός χειρουργός, πρακτικά από το 2007 που εδώ στην Ελλάδα είχε ξεκινήσει η ρομποτική χειρουργική έχω ζήσει όλες τις γενιές της ρομποτικής τεχνολογίας και αυτό το οποίο πραγματικά με έκανε να ακολουθήσω τη ρομποτική τεχνολογία είναι το γεγονός ότι με έκανε να αισθάνομαι απόλυτα ασφαλής και άνετος να μπορώ να διαχειριστώ τέτοια νοσήματα. Τέτοιες κακοήθειες τις οποίες παλιότερα πριν να έχουμε αυτές τις τεχνολογίες, πολλές φορές ήμασταν σκεπτικοί στο κατά πόσο Μπορούμε να τις χειρουργήσουμε ή όχι; Οφείλω να σας πω ότι η ρομποτική τεχνολογία έχει δημιουργήσει ένα τεράστιο οικοσύστημα. Τι σημαίνει αυτό; Είναι ένα ορμητήριο εξέλιξη της τεχνολογίας. Έχουμε διαρκώς νέες εξελίξεις, αρκεί να σας πω ότι αυτή τη στιγμή έχουμε περίπου 11.000 ρομποτικά συστήματα παγκοσμίως. Έχουν γίνει πάνω από 20 εκατομμύρια επεμβάσεις. Χαρακτηριστικά, θα σας πω το 2025 γίνανε μόνο 3 εκατομμύρια επεμβάσεις παγκοσμίως. Αυτό όμως, το οποίο πρέπει να μας μείνει είναι το ότι το 72% αυτού του όγκου των επεμβάσεων είναι ουρολογικές και γιατί είναι ουρολογικές. Γιατί πραγματικά το ρομπότ έδειξε στον ουρολόγο πώς μπορεί να κάνει με απόλυτη ακρίβεια επεμβάσεις οι οποίες δεν είναι μόνο επεμβάσεις ογκολογικού χαρακτήρα, δηλαδή δεν αφαιρούμε απλά ένα όργανο είναι και επεμβάσεις επανορθωτικές και αυτό είναι κάτι που πραγματικά με ενθουσίασε. Στη ρομποτική χειρουργική το γεγονός ότι δεν πας απλά να βγάλεις ένα όργανο όταν κάνουμε μία χοληδεκτομή παραδείγματος χάρη, βγάζουμε μια χολή και τελειώσαμε. Στον καρκίνο του προστάτη στον καρκίνο του νεφρού, στον καρκίνο του ουροδόχου κύστεως βγάζεις το όργανο, αλλά πρέπει να επανορθώσεις την ανατομία. Εκεί λοιπόν χρειάζεσαι πάρα πολύ σημαντική ακρίβεια. Θέλεις πλαστικότητα κινήσεων, θες πολύ μεγάλη όραση, πράγματα τα οποία μας έδωσε η ρομποτική χειρουργική και μας τα έδωσε απλόχερα. Άρα λοιπόν ένας έμπειρος χειρουργός, δεν είναι ότι απλά γίνεται καλύτερος με όλες αυτές τις τεχνικές. Μπορεί και με πολύ μεγαλύτερη ασφάλεια να τις πραγματοποιήσει. Έτσι λοιπόν νομίζω ότι όλα αυτά τα στοιχεία είναι που μας έκαναν και εμάς καλύτερους στη δουλειά μας. Έτσι μην ξεχνάμε επίσης ότι λόγω καθαρά της πολύ καλής όρασης που έχουμε μάθαμε ανατομία, ξαναμάθαμε δηλαδή στοιχεία τα οποία δεν τα γνωρίζαμε με την ανοικτή χειρουργική και αυτό είναι που έκανε και τις τεχνικές μας πολύ καλύτερες και τα αποτελέσματά μας πολύ καλύτερα και είναι πράγματα τα οποία βεβαίως φαίνονται και στις επιστημονικές μελέτες. Και τελειώνοντας το κομμάτι αυτό της ερώτησης να σας πω κάτι το οποίο το είδα και πρόσφατα και με εντυπωσίασε το ότι από το 2011, όπου πρακτικά άρχισε η ρομποτική χειρουργική, να μελετάται και πάρα πολύ ένα τεράστιο ποσοστό επιστημονικών μελετών, αφιερώθηκε αποκλειστικά στο ρομποτική χειρουργική και άφησε πίσω την ανοικτή και την συμβατική λαπαροσκοπική χειρουργική. Φανταστείτε ότι η αύξηση των επιστημονικών μελετών για τη ρομποτική ήταν της τάξεως του 850%. Επομένως λοιπόν, δεν είναι κάτι το οποίο απλά το λέμε για marketing. Είναι ένα δεδομένο η ρομποτική χειρουργική είναι εδώ και θα μείνει και θα την έχουμε για πολλά χρόνια μαζί μας.
Λουίζα Κροντήρη
Το αναφέρατε και πριν ο φόβος των ασθενών είναι όχι μόνο ο ίδιος ο καρκίνος, αλλά και το πώς θα είναι η ζωή τους μετά γίνεται να πετύχετε τα μέγιστα ογκολογικά αποτελέσματα χωρίς ο ασθενής αργότερα να έχει ακράτεια ουρών να μπορέσει να διατηρήσει την σεξουαλική του ζωή.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Ναι. Απόλυτα αυτό είναι και το μεγάλο πλεονέκτημα της ρομποτικής χειρουργικής, το γεγονός ότι πλέον δεν συζητάμε για μία αφαίρεση οργάνου. Συζητάμε για το πώς μπορούμε να διατηρήσουμε πλήρως την ποιότητα ζωής ενός άνδρα. Κάθε άνδρας όταν θα έρθει στο ιατρείο με μία διάγνωση παραδείγματος χάρη, καρκίνος προστάτη το πρώτο πράγμα που θα σκεφτεί είναι, θα είμαι ο ίδιος άντρας. Μετά το χειρουργείο θα μπορώ να έχω μία σεξουαλική λειτουργία, θα μπορώ να έχω εγκράτεια ούρων, κάτι το οποίο όταν είχα με τα ανοιχτά χειρουργεία δεν το συζητάγαμε καν. Συζητάγαμε μόνο για το ογκολογικό αποτέλεσμα. Πλέον νομίζω ότι είναι αδιανόητο για έναν χειρουργού ουρολόγο όταν συζητάμε ανα ασθενή του να μη σκέφτεται όλο αυτό το κομμάτι. Το λεγόμενο trifecta, όπως το λέμε εμείς και τα 3 αποτελέσματα να μπορέσουμε να τα καταφέρουμε. Επομένως λοιπόν, ναι, πραγματικά μπορούμε να πετύχουμε και τους 3 στόχους με πολύ μεγάλη ακρίβεια, ακριβώς όπως είπαμε, επειδή ρομπότ είχε χειρουργική, μας δίνει όλα αυτά τα πολύ μεγάλα πλεονεκτήματα, του να μπορούμε να σεβόμαστε τους ιστούς, να διατηρούμε την ανατομία, να διατηρούμε αυτά τα οποία χρειάζονται. Να βλέπουν πολύ καλύτερα και έτσι λοιπόν να μπορούμε να πετυχαίνουμε αυτά τα αποτελέσματα. Θα σας πω χαρακτηριστικά ότι 80% των ασθενών μετά το χειρουργείο μιας ρομποτικής ριζικής προστατεκτομή είναι αμέσως εγκρατής, δηλαδή δεν έχουν καθόλου ακράτεια. Αμέσως μετά την αφαίρεση του καθετήρα, δηλαδή μία εβδομάδα μετά την επέμβαση, ο ασθενής είναι μία χαρά, δεν έχει κανένα πρόβλημα. Το θέμα της στύσης φυσικά είναι κάτι διαφορετικό, είναι μία πολύ πιο λεπτή, ευαίσθητη διαδικασία. Η οποία και αυτή μπορεί να επανέλθει σε ένα ποσοστό 70%, αλλά εξαρτάται από πάρα πάρα πολύ χαρακτηριστικά δηλαδή. Πρέπει να ξέρουμε ασθενείς πώς ήταν πριν, αν έχει πάρα πολλά νοσήματα τα οποία μπορεί να τον επηρεάζουνε αν είναι παχύσαρκους, αν έχει ζαχαρώδη διαβήτη, αν παίρνει φάρμακα. Και έτσι λοιπόν, γνωρίζοντας όλα αυτά τα στοιχεία και βάζοντας μετά το χειρουργείο ένα πρωτόκολλο αποκατάστασης, γιατί η όλη διαδικασία δεν τελειώνει με το χειρουργείο συνεχίζεται και μετά, αυτοί οι ασθενείς πραγματικά έχουν ένα ποσοστό 70% να μπορούν να διατηρήσουν αυτές τις λειτουργίες.
Λουίζα Κροντήρη
Στην ριζική προστατεκτομή τι σημαίνει στην ουσία προς προστασία των νεύρων και είναι κάτι που μπορεί να εφαρμοστεί σε όλους τους ασθενείς.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Αυτή είναι μία εξαιρετική ερώτηση πραγματικά, οπότε έρχεται ένας ασθενής στο ιατρείο μου πάντοτε του δίνω ένα πολύ απλοϊκό παράδειγμα και αυτό θα κάνω και τώρα να φανταστούμε ότι μπροστά της σαν ένα ξερό κρεμμύδι το οποίο θέλουμε να το ξεφλουδίσουμε, τα φύλλα, τα ξερά του κρεμμυδιού είναι τα νεύρα και τα αγγεία της στυτικής λειτουργίας και της εγκράτειας. Αυτά λοιπόν πρέπει να τα διατηρήσουμε. Οφείλουμε λοιπόν να ξεφλουδίσουμε με λίγα λόγια το κρεμμύδι. Αυτό κάνουμε κατά τη διάρκεια της ριζικής προστατεκτομής. Ποιο είναι όμως το πρόβλημα; Το πρόβλημα είναι ότι όσο ξεφλουδίζουμε το κρεμμύδι πλησιάζουμε στον καρκίνο. Αυτό το οποίο όμως είναι αδιαπραγμάτευτο, είναι το γεγονός ότι δεν μπορώ να διατηρήσω νεύρα και να αφήσω πίσω καρκινικά κύτταρα, να αφήσω δηλαδή αυτό που λέμε θετικά χειρουργικά όρια. Αυτό λοιπόν εξαρτάται από πάρα πολλά στοιχεία και το κατά πόσο ένας ασθενής έχει είναι υποψήφιους για να κάνουμε διατήρηση νεύρο αν εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά της νόσου του. Έχουμε λοιπόν ασθενείς οι οποίοι έχουν μία πολύ επιθετική νόσου ή έχουμε μία περίπτωση ασθενών οι οποίοι έχουν προχωρημένη νόσο, έχουν εξωπρόστατική νόσο, όπως λέμε, δηλαδή με λίγα λόγια, ο καρκίνος μπαίνει μέσα στα ξερά φύλλα του κρεμμυδιού. Σε αυτές τις περιπτώσεις καταλαβαίνετε ότι δεν μπορούμε να κάνουμε διατήρηση νευρών και αυτό ο ασθενής πρέπει να το γνωρίζει από πριν. Πρέπει να έχει γίνει μία πολύ σωστή και ειλικρινής κουβέντα μαζί του. Αντίθετα όμως στους ασθενείς που φαίνεται ότι η κατάσταση δεν περιπλέκεται τόσο, μπορούμε πραγματικά να κάνουμε μία πολύ, πολύ καλή διατήρηση νεύρων. Εδώ οφείλω να πω ότι μας βοηθάει πάρα πολύ ο προεγχειρητικός σχεδιασμός, διότι έχουμε στα χέρια μας εξαιρετικά εργαλεία, όπως είναι οι πολύ παραμετρική μαγνητική τομογραφία προστάτη, όπως είναι τρισδιάστατα μοντέλα τα οποία χρησιμοποιούμε όπως είναι πολλά νομογράμματα τα οποία δημιουργούνται και μάλιστα θα σας πω ότι και με την τεχνητή νοημοσύνη έχουμε αρχίσει και δημιουργούμε και καινούργια νομογράμματα, τα οποία έχουν μεγαλύτερη ακρίβεια που μπορούν να μας πούνε να μας εξατομικεύσουν ποιος ασθενής είναι υποψήφιος για νευροπροστασία; Όπως λέμε; Έτσι λοιπόν, κάνοντας το σωστό σχεδιασμό, πραγματικά μπορούμε να κάνουμε διατήρηση νεύρων και να έχουμε εξαιρετικό αποτέλεσμα. Και εδώ πρέπει να σας πω ότι έχουμε και άλλη μία τεχνική την οποία είμαι υπερήφανος γιατί το 2015 ήμασταν οι πρώτοι, οι οποίοι την εφαρμόσαμε στην Ελλάδα και τη συνεχίζουμε και την εξελίσσουμε. Είναι η τεχνική NeuroSAFE. Είναι λοιπόν η τεχνική, η οποία επιτρέπει μέσα στο χειρουργείο να γνωρίζεις Εάν έχεις κάνει πολύ καλή διατήρηση νεύρων και παράλληλα έχεις εξαλείψει όλη τη νόσο. Δεν έχεις αφήσει δηλαδή καρκινικά κύτταρα πίσω και αυτό το κάνουμε επειδή έχουμε τη δυνατότητα στο μικροσκόπιο να δούμε τον προστάτη την ώρα που τον έχουμε βγάλει, ενώ ο ασθενής κοιμάται και να μπορέσουμε να δούμε εάν υπάρχουν σε επίπεδο κυττάρων, καρκινικά κύτταρα ακόμα μέσα, οπότε μπορούμε να πάμε στοχευμένα και να αφαιρέσουμε αυτά τα καρκινικά κύτταρα να μην έχουμε λίγο αυτό που λέγεται θετικά χειρουργικά όρια και πράγματι τα παλιότερα χρόνια είναι NeuroSAFE χρειαζόταν περίπου 40-50 λεπτά για να γίνει πλέον, όμως έχουμε καινούργια τεχνολογία στα χέρια μας που λέγεται Confocal Laser Endomicroscopy κοααι η τεχνική αυτή από τα 50 λεπτά έχει κατεβάσει τον χρόνο στο ένα λεπτό και πλέον σαρώνουμε τον προστάτη σε όλες τις επιφάνειές του και μπορούμε εκείνη τη στιγμή να έχουμε εικόνα μικροσκοπίου, την οποία μπορούμε να τις στείλουμε και μέσω ιντερνετ στον αντίστοιχο γιατρό τον υπεύθυνο των παθολογοανατόμο, όπως λέμε, ο οποίος μπορεί να μας απαντήσει και να μας πει ακριβώς πού υπάρχει το πρόβλημα για να πάμε να παρέμβουμε. Επομένως πλέον μπορούμε να κάνουμε νευροπροπροστασία όχι μόνο σε ασθενείς που έχουν αρχικά στάδια νόσου αλλά και σε ασθενείς νέους, οι οποίοι μπορεί να έχουν προχωρημένη νόσο. Δεν χρειάζεται πλέον να θυσιάζουμε τα νεύρα σε όλους τους ασθενείς, αρκεί να κάνουμε σωστό σχεδιασμό και να έχουμε όλα αυτά τα τεχνολογικά εργαλεία στα χέρια.
Λουίζα Κροντήρη
Μας είναι πολύ εντυπωσιακό αυτό που περιγράφετε οι ασθενείς σας πώς το βιώνουν;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Νομίζω ότι όταν τα λες αυτά στους ασθενείς φυσικά είναι πάρα πολύ χαρούμενη γιατί τους δίνεται η δυνατότητα να έχουνε αυτά τα οποία αποζητούν. Έτσι τη διατήρηση της ποιότητας ζωής και μάλιστα πολλές φορές ξεχνάνε εντελώς το κομμάτι, το ογκολογικό και η καθημερινότητά τους στην καθημερινότητα τους. Αυτό που μετράει είναι η ποιότητα ζωής τους. Είναι η ούρησή τους είναι η αισθητική τους λειτουργία. Είναι όλες αυτές οι λειτουργίες οι οποίες παίζουν σημαντικό ρόλο. Επομένως, νομίζω ότι όποτε τους δίνεται η δυνατότητα να έχουν αυτή την τεχνολογία διαθέσιμη, σίγουρα τη ζητούν και νομίζω όταν τους λες κιόλας με το που θα ξυπνήσουν από το χειρουργείο, ότι όλα πήγανε πάρα πολύ καλά, ότι εξασφαλίσαμε ότι έχουμε καθαρίσει εντελώς τη νόσο. Έχουμε κάνει μία πολύ καλή διατήρηση. Πιστεύω ότι θα πας πολύ καλά. Πάντα ένας χειρουργός ξέρει, όταν τελειώσω ένα χειρουργείο έχει την αίσθηση ότι τα πράγματα έχουνε πάει πάρα πολύ καλά, οπότε μπορεί αυτό να μεταφέρθηκε στον ασθενή του και βεβαίως αυτό θα έχει άμεσο αντίκτυπο και στην ψυχολογία.
Λουίζα Κροντήρη
Να περάσουμε λίγο και στον καρκίνο του νεφρού πολλές φορές παλαιότερα, αναγκάζοντας να αφαιρέσετε ολόκληρο το όργανο. Τώρα υπάρχει η δυνατότητα να αφαιρέσετε μόνο τον όγκο.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Πλέον έχουμε στα χέρια μας μία επέμβαση η οποία βέβαια δεν είναι κάτι τωρινό. Είναι κάτι το οποίο το έχουμε πάρα πολλά χρόνια. Λέγεται μερική νεφρεκτομή και είναι η επέμβαση εκείνη η οποία στην οποία απλά αφαιρούμε τον όγκο του νεφρού και διασώζουμε όλο το υπόλοιπο υγιές νεφρό. Αυτό γιατί έχει όμως τεράστια σημασία, έχει τεράστια σημασία, διότι διατηρώντας τη νεφρική λειτουργία του ασθενούς, όπως καταλαβαίνετε, αυτό έχει άμεσο αντίκτυπο για την ζωή του στα επόμενα χρόνια και μάλιστα έχουν γίνει και μελέτες οι οποίες λένε ότι προστατεύεται ακόμα και η καρδιαγγειακή λειτουργία κατά 20% όταν διατηρείται ο ένας νεφρός Επιπλέον, διότι το στρες του οργανισμού μελλοντικά είναι πάρα πάρα πολύ μικρότερο. Αυτό όμως που έχει τεράστια σημασία είναι πάλι η επιλογή του ασθενούς δεν είναι όλοι πάλι ασθενείς υποψήφιοι για μερική νεφρεκτομή. Οι κατευθυντήριες οδηγίες σε αμερικάνικες και ευρωπαϊκές αυτό το οποίο ορίζουν είναι ότι μπορούμε να αφαιρέσουμε με μερική νεφρεκτομή έναν όγκο που είναι μέχρι 7 cm. Αρκεί όμως ο χειρουργός ουρολόγος να έχει τη δυνατότητα πάλι να εξαιρέσει αυτό τον όγκο με απόλυτη ασφάλεια; Πάλι δηλαδή έρχεται στην κουβέντα το θέμα του να μην αφήσω όσο πίσω. Εδώ λοιπόν, πάλι έχει φέρει πολύ μεγάλη αλλαγή η ρομποτική χειρουργική. Μας έχει δώσει τη δυνατότητα να αφαιρούμε όγκους, οι οποίοι μπορεί να είναι και πάρα πολύ απαιτητικοί να είναι πάρα πολύ δύσκολοι να είναι βαθιά μέσα στο νεφρό να είναι πολύ κοντά σε αγγεία. Ακριβώς διότι βλέπουμε πάρα πάρα πολύ καλά, γιατί έχουμε πολύ μεγάλη λεπτότητα κινήσεων γιατί έχουμε στα χέρια μας πάλι τεχνολογίες όπως είναι τρισδιάστατα μοντέλα, τα οποία ο χειρουργός μπορεί να τα έχει μέσα σε ένα tablet, κατά τη διάρκεια της επέμβασης και να κουνάει με το δάχτυλό του ένα τρισδιάστατο μοντέλο, ένα ολόγραμμα του νεφρού και να ξέρει πώς να επιτεθεί στον όγκο. παραδείγματος χάρη, και επομένως λοιπόν μπορούμε να μπούμε στη διαδικασία με ασφάλεια πάλι να αφαιρέσουμε μορφώματα τέτοιου τύπου, διατηρώντας όμως όλο τον νεφρό και πάλι παίζει πολύ σημαντικό ρόλο η επανόρθωση, όπως λέμε, δεν αναφέρουμε απλά τον όγκο. Πρέπει μετά να επανορθώσουμε και το υπόλοιπο με το οποίο έχει μείνει πρέπει να το συρράψουμε. Πρέπει να προσέξουμε να μην έχουμε αιμορραγία γιατί ο νεφρός είναι ένα έντονο αιμορραγικό όργανο και το άλλο πολύ σημαντικό είναι ότι δεν πρέπει να εφαρμόσουμε και μεγάλο χρόνο ισχαιμία όπως λέμε, γιατί για να κάνουμε την επέμβαση αυτή πολλές φορές χρειάζεται να σταματήσουμε την αιμάτωση του νεφρού. Αυτή η διαδικασία λοιπόν θα πάρει 20 λεπτά, δεν μπορούμε να κάνουμε περισσότερο από 20 λεπτά για να αφαιρέσω αυτόν τον όγκο. Αυτό είναι ένα τεχνικό χαρακτηριστικό, αλλά παίζει πολύ σημαντικό ρόλο για τον ίδιο τον ασθενή. Επομένως πλέον με το ρομπότ δεν συζητάμε για 20 λεπτά, συζητάμε για 5, 6 ή 7 λεπτά ή και καθόλου ισχαιμία. Πλέον ακριβώς επειδή έχουμε όλα αυτά τα τεχνολογικά χαρακτηριστικά, όλες αυτές όλα αυτά τα βοηθήματα τα οποία μας έχουν κάνει πια να μην φοβόμαστε να ασχοληθούμε και να αφαιρέσουμε με μερική νεφρεκτομή ακόμα και αυτούς πολύ απαιτητικούς όγκους.
Λουίζα Κροντήρη
Και στον καρκίνο της ουροδόχου κύστης καταλαβαίνω ότι ένας ασθενής που το ακούσει ότι πρέπει να αφαιρεθεί η κύστη του θα του φαίνεται πάρα πολύ τρομακτικό. Η ρομποτική χειρουργική σε αυτές τις περιπτώσεις τι μπορεί να προσφέρει στον ασθενή για την ζωή του μετά το χειρουργείο;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Εδώ λοιπόν, πάμε σε ένα κεφάλαιο, το οποίο ουσιαστικά εγώ το αναφέρω σαν το Έβερεστ της Ουρολογίας της Χειρουργικής Ουρολογίας Κυστεκτομή είναι μία επέμβαση η οποία πραγματικά είναι πάρα πολύ δύσκολη. Είναι μία επέμβαση που έχει πάρα πολλές τεχνικές απαιτήσεις ακριβώς για ποιο λόγο, διότι αφαιρώντας την κύστη, τα ούρα πρέπει να πάνε κάπου. Εδώ λοιπόν έχουμε πάρα πολλές επιλογές για το που θα εκτρέψουμε τα ούρα, όπως λέμε. Το κυριότερο όμως, το οποίο μπορούμε να κάνουμε για να διατηρήσουμε πλήρως την ποιότητα ζωής του ασθενούς, είναι να δημιουργήσουμε μια νέα κύστη, μία νεοκύστη όπως λέμε. Αυτή λοιπόν δημιουργείται από τμήμα λεπτού εντέρου, το οποίο εμείς μπορούμε να το διαμορφώσουμε σε μια σφαίρα που θα πάμε να εμφυτεύσουμε τους ουρητήρες και την ουρήθρα και ο ασθενής να έχει το σώμα του αναλλοίωτο ακριβώς όπως ήτανε πριν το χειρουργείο. Εδώ όμως έχουμε να κάνουμε με μία επέμβαση, η οποία όπως είπαμε έχει πάρα πολύ μεγάλες δυσκολίες και χρειαζόμαστε όλα πάλι τα βοηθήματα και τα τεχνολογικά μέσα για να μπορέσουμε να επιτύχουμε το σωστό αποτέλεσμα και αυτό που έχει πάρα πολύ μεγάλη σημασία δεν είναι μόνο το τι γίνεται στη διάρκεια του χειρουργείου, αλλά και το τι γίνεται πριν το χειρουργείο. Ο ασθενής λοιπόν έχει τεράστιες σημασία να έχει πάρα πολύ καλή προετοιμασία. Όπως παραδείγματος χάρη ένας αθλητής προετοιμάζεται για ένα πολύ μεγάλο αγώνα έτσι ακριβώς και ο ασθενής θα πρέπει να προετοιμαστεί. Πως προετοιμάζεται, διακόπτοντας το κάπνισμα, κάνοντας πολύ καλή διατροφή, χάνοντας βάρος, διακόπτοντας κάποια συγκεκριμένα φάρμακα, κάνοντας μία ειδική διατροφή με υψηλό θερμιδικό φορτίο όπως λέμε, γιατί θέλουμε να έχει ο ασθενής κατά τη διάρκεια του χειρουργείου; Γιατί μιλάμε για ένα πολύωρο χειρουργείο, ένα χειρουργείο το οποίο μπορεί να κρατήσει 4 ή και 5 ή και 6 ώρες και από εκεί και πέρα βεβαίως, αφού έχει προετοιμαστεί ο στενής και αφού επίσης τον έχουμε ενημερώσει πλήρως για το τι θα κάνουν και το πώς θα είναι τα πράγματα μετά, θα μπούμε στη διαδικασία φυσικά να κάνουμε ένα χειρουργείο την κυστεκτομή με τη δημιουργία νεοκύστη. Αυτό που έχει επίσης πολύ μεγάλη σημασία είναι το μετά. Ο ασθενής αυτός μπορεί να χρειαστεί να μείνει στο νοσοκομείο για αρκετές ημέρες. Άρα λοιπόν πρέπει να έχει μία ομάδα από πάνω του, η οποία να είναι πολύ έμπειρη και να μπορεί να διαχειριστεί όλα όσα μπορεί να εκτρέψουν από τη φυσιολογική πορεία, από τη normal πορεία της επέμβασης, κάτι και να χρειαστεί μία συγκεκριμένη αντιμετώπιση άρα, η εμπειρία έχει τεράστια σημασία σε αυτή τη συγκεκριμένη επέμβαση, ειδικά την νεοκύστη. Η ομάδα πρέπει να είναι όλη η έμπειρη στο κομμάτι αυτό. Από εκεί και πέρα όμως έχουμε φτάσει στο σημείο αυτή την επέμβαση που πριν από περίπου 10, 15 χρόνια την κάναμε στο 10% των ασθενών να την κάνουμε στο 40% των ασθενών και αυτό είναι κάτι το οποίο είναι ένα δεδομένο παγκόσμιο. Δεν είναι μόνο στην Ελλάδα. Νομίζω λοιπόν ότι πια όταν πάλι επιλέξουμε το σωστό ασθενή και του τα εξηγήσουμε τα πράγματα, επιλέξει και ο ίδιος αυτή τη διαδικασία; Ναι, μπορούμε να διατηρήσουμε ποιότητα ζωής ακόμα και σε αυτή την πολύ δύσκολη νόσου.
Λουίζα Κροντήρη
Η δημιουργία της νεοκύστης γίνεται σε ένα χειρουργείο ή πρώτα κάνετε ένα χειρουργείο για να πάρετε το έντερο, να το του κάνετε την όποια επεξεργασία χρειάζεται.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Γίνεται σε ένα χειρουργείο αυτή η διαδικασία και μάλιστα το πολύ σημαντικό με τη ρομποτική χειρουργική είναι ότι όλη αυτή η διαδικασία γίνεται ενδοσωματικά. Γίνεται μέσα δηλαδή στην κοιλιακή χώρα του ασθενή, τα παλιότερα χρόνια ή στο ανοιχτό χειρουργείο, παραδείγματος χάρη, έπρεπε να βγει όλο αυτό το τμήμα του εντέρου έξω από την κοιλιά του ασθενούς, να διαμορφωθεί, συνοκίστηκε να επανατοποθετηθεί μέσα και να εμφυτευθεί αυτό, όμως δημιουργούσε πολλά προβλήματα, διότι όπως καταλαβαίνετε, το έντερο είναι μία δομή η οποία χρειάζεται να είναι σε ένα σωστό περιβάλλον θερμό υγρό περιβάλλον, να μη χάνει υγρά, να μπορεί να λειτουργεί σωστά, γιατί πραγματικά θα σας πω ότι η πλειονότητα των επιπλοκών αυτής της επέμβασης προέρχονται από το έντερο; Φανταστείτε ότι αν δεν είχαμε το έντερο η επέμβαση θα ήταν μία πάρα πάρα πολύ απλή διαδικασία. Θα σας πω χαρακτηριστικά ότι μία εποχή που ήμουνα στην Ελβετία συζητούσαμε με κάποια εργαστήρια για το κατά πόσο μπορούμε μέσω stem cells να δημιουργήσουμε κύστη, πώς δημιουργούνται κάποια όργανα παραδείγματος χάρη έτσι που γίνονται κάποιες μελέτες; Δυστυχώς δεν τα έχουμε καταφέρει ακόμα, αλλά εάν πραγματικά έχουμε φτάσει στο σημείο να μη χρειάζεται να χρησιμοποιούμε το έντερο καθόλου για να δημιουργήσουμε την νεοκύστη, αυτό πραγματικά θα ήταν μία φοβερή κατάσταση που μπορεί να είναι ένα. Μία ας το πούμε προοπτική η οποία θα μπορούσε να επιφέρει μέχρι και Νόμπελ Prize να σας το θέσω έτσι. Δυστυχώς δεν το έχουμε αυτό. Επομένως λοιπόν πρέπει να διαχειριστούμε το έντερο με σεβασμό με ακρίβεια και με τη ρομποτική. Μπορούμε αυτό να το κάνουμε μέσα στην κοιλιακή χώρα του ασθενή, χωρίς να έχουμε όλα αυτά τα προβλήματα που έχουμε παλιότερα. Επομένως όλα γίνονται. Την ίδια στιγμή ολοκληρώνεται το χειρουργείο και οι ασθενείς φεύγει από το χειρουργείο με μία καινούργια κύστη.
Λουίζα Κροντήρη
Ποια θα λέγατε ότι είναι η μεγαλύτερη αλλαγή που έχει επιφέρει η ρομποτική χειρουργική, όχι τόσο για σας όσο για τον ίδιο τον ασθενή.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Νομίζω αυτό το οποίο συζητάμε σε όλη αυτή την κουβέντα μας, το γεγονός ότι πλέον έχει αλλάξει εντελώς ο τρόπος σκέψης μας με τη χρήση της ρομποτικής χειρουργικής και έχουμε τη δυνατότητα να παρέχουμε ένα εξαιρετικό ογκολογικό αποτέλεσμα, αλλά διατηρώντας την ποιότητα ζωής, διατηρώντας εκείνες τις λειτουργίες οι οποίες είναι τόσο σημαντικές για τον ασθενή. Και αυτό για ποιο λόγο; Γιατί με τη ρομποτική έχουμε μάθει να σεβόμαστε τους ιστούς. Έχουμε μάθει καλύτερη ανατομία. Καταγράφουμε τις επεμβάσεις μας σε βίντεο μπορούμε να δούμε τι κάναμε σωστά ή τι θα έπρεπε να κάνουμε καλύτερα. Όλη αυτή η διαδικασία, μαζί με το γεγονός ότι η ρομποτική είναι ένα ορμητήριο τεχνολογικής εξέλιξης, εμείς οι ουρολόγοι είμαστε οι πιο χαρούμενοι άνθρωποι στον κόσμο, γιατί είναι ένα εργαλείο που μας βοηθάει να αφαιρούμε έναν καρκίνο αλλά και να επανορθώνουμε την ανατομία με φοβερό τρόπο ακριβώς γιατί επιβάλλεται στην τεχνολογία τη δική μας και στην ειδικότητά μας. Επομένως νομίζω ότι βλέποντας και το τι γίνεται στο μέλλον με την τεχνολογική εξέλιξη αυτό είναι και το πολύ σπουδαιότερο που μπορούμε να παρέχουμε στον ασθενή μαζί μας, δηλαδή, πολύ καλά αποτελέσματα, με πολύ χαμηλό ποσοστό επιπλοκών και με την σιγουριά πρακτικά ότι μπορούμε να διατηρήσουμε την ποιότητα ζωής. Έχει τεράστια σημασία αυτό.
Λουίζα Κροντήρη
Οι τεχνολογίες που έχετε τώρα διαθέσιμες είναι άπειρες. Μιλάμε για τεχνητή νοημοσύνη, για τρισδιάστατη απεικόνιση, επαυξημένη πραγματικότητα. Πόσο κοντά πιστεύετε ότι είμαστε σε μία πραγματικά έξυπνη ρομποτική επέμβαση;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Όντως αυτή τη στιγμή ζούμε μία αδιανόητη έκρηξη τεχνολογίας. Το μεγαλύτερο πρόβλημα φανταστείτε στην ιατρική αυτή τη στιγμή είναι τα δεδομένα. Τα ψηφιακά δεδομένα γιατί μπορούμε πλέον να καταγράφουμε τα πάντα, μπορούμε να διατηρούμε τα πάντα και αυτό το οποίο λέγανε όλοι γενικότερα σε ο και συζητάνε όλοι στα συνέδρια είναι το γεγονός ότι και με την έλλειψη της τεχνητής νοημοσύνης όλοι σκέφτονται πού μπορούμε να αποθηκεύσουμε όλα αυτά τα δεδομένα και γιατί τα δεδομένα έχουν τεράστια σημασία γιατί αυτά τα δεδομένα πλέον χρησιμοποιούνται από όλες τις μεγάλες εταιρείες, ώστε ακριβώς να δημιουργήσουνε μία επέμβαση έξυπνη, μία smart επέμβασης. Τι σημαίνει όμως αυτό. Σημαίνει ότι δεν θα αυτονομηθούν φυσικά τα ρομπότ όταν κάνουμε ρομποτική χειρουργική, να ξεκαθαρίσουμε ότι δεν χειρουργεί το ρομπότ δεν είναι αυτόνομο μηχάνημα. Είναι ένα μηχάνημα το οποίο απλά μεταφέρει τις κινήσεις του χειρουργού με ψηφιακή ακρίβεια. Αυτός ο οποίος παίρνει τις αποφάσεις είναι ο χειρουργός, δεν τον αντικαθιστά το ρομπότ και νομίζω ότι είμαστε ακόμα αρκετά μακριά από αυτή την εποχή κινούμαστε πολύ γρήγορα, βέβαια και εδώ είναι τα δεδομένα τα οποία βοηθούνε όλα αυτά τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης ώστε να μάθουμε λίγα λόγια μια επέμβαση και να μπορούν να την κάνουν μελλοντικά. Δεν νομίζω ότι θα φτάσουμε όμως ποτέ ή τουλάχιστον στα επόμενα 10 20 χρόνια σε μία διαδικασία όπου ο χειρουργός, ο ουρολόγος θα κάθεται σε μία καρεκλίτσα άνετος, θα πατάει ένα κουμπί και το ρομπότ θα εφαρμόζει μία επέμβαση γιατί εδώ έχουμε να κάνουμε με ανθρώπινες ζωές, έχουμε να κάνουμε με εξατομίκευση, έχουμε να κάνουμε με αποφάσεις οι οποίες πρέπει να παίρνονται στο δευτερόλεπτο. Δεν είναι όλοι ασθενείς οι ίδιοι ακόμα ακόμα και κατά τη διάρκεια του χειρουργείου που μπορεί να περιμένουμε κάποια πράγματα να δούμε κάποια άλλα. Παρόλα αυτά όμως, όντως όλες αυτές οι τεχνικές μας έχουνε βοηθήσει να έχουμε τα καλύτερα αποτελέσματα. Πέραν της τεχνητής νοημοσύνης λοιπόν που είπαμε ότι το κυριότερο ζήτημα της είναι να φτάσουμε σε ένα επίπεδο αυτονομίας κάποια στιγμή των ρομποτικών συστημάτων έχουμε, όπως είπατε και τα συστήματα επαυξημένης πραγματικότητας. Αυτά τι κάνουν πρακτικά; Έχουμε λοιπόν εικόνες που τις έχουμε πάρει από τη μαγνητική τομογραφία και μπορεί να επιπροβάλλονται επάνω στο χειρουργικό πεδίο στην κονσόλα που χειρουργείο, ο χειρουργός, ο ουρολόγος. Που βοηθάει αυτό βοηθάει στο να εντοπίζω έναν καρκίνο πολύ άνετα. Να ξέρω ακριβώς που μπορεί να βρίσκεται ένας λεμφαδένας που είναι καρκινικός. Να βλέπω ακριβώς πού είναι ένας όγκος μου για να μην κάνω θετικά χειρουργικά όρια. Θα έλεγα όμως ότι ακόμα είναι σε ένα πρώιμο στάδιο και θα έλεγα επίσης ότι αυτές οι τεχνικές έχουνε τεράστιες σημασία στην εκπαίδευση των νέων γιατρών. Εκεί θα βοηθήσουν πάρα πάρα πολύ καλά στο να μπορεί ένας νέος γιατρός να αναγνωρίζει την ανατομία, να ξέρει να κάνει να βλέπει ακριβώς τα χειρουργικά του πλάνα. Είναι όμως μία εποχή πραγματικά φοβερά ενθουσιώδης. Την παρακολουθούμε με πολύ μεγάλη, έτσι με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον και αυτό που έχει σημασία είναι ότι εμείς οι χειρουργοί, γενικότερα οι ουρολόγοι να υιοθετούμε την τεχνολογία, αλλά με ένα κριτικό μάτι να ξέρουμε τι είναι αυτό το οποίο πραγματικά θα προσφέρει στον ασθενή όφελος θα του προσφέρει κάτι το οποίο θα του αυξήσει την ποιότητα ζωής και όχι απλά να χρησιμοποιούμε μία τεχνολογία, επειδή ακριβώς έτσι εμφανίστηκε.
Λουίζα Κροντήρη
Όταν ένας ασθενής επιλέξει που και από ποιον θα χειρουργηθεί ρομποτικά; Εσείς τι τον συμβουλεύετε να ρωτήσει πώς μπορεί να διασφαλίσει ότι έχει επιλέξει τον κατάλληλο γιατρό;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Κι αυτό είναι κάτι πάρα πάρα πολύ σημαντικό, ειδικά στην εποχή των social media που βλέπουμε ένα σωρό πράγματα, έτσι, πολύ πρόσφατα είχαμε και πολύ δυσάρεστα γεγονότα. Δεν χρειάζεται να τα αναφέρουμε ξανά. Επομένως λοιπόν, νομίζω ότι πλέον ο ασθενής ο οποίος θα πάει στο γιατρό του πρέπει να κάτσει με πολύ ειλικρίνεια και να τον ρωτήσει κάποιες πολύ σημαντικές ερωτήσεις, ποιες είναι αυτές οι ερωτήσεις; Τι εμπειρία έχει στη συγκεκριμένη επέμβαση που θα κάνει που έχει εκπαιδευτεί πολύ μεγάλη σημασία και αυτό ειδικά στη ρομποτική χειρουργική ξέρετε, η εκπαίδευση δεν είναι κάτι απλό, η εκπαίδευση είναι κάτι που παίρνει χρόνο. Είναι κάτι το οποίο πρακτικά πολύ λίγη στην Ελλάδα γιατροί έχουνε βγει στο εξωτερικό, έχουνε κάνει τα λεγόμενα fellowships επισήμως και έχουνε πάρει τις πιστοποιήσεις. Έτσι επομένως λοιπόν πέραν αυτών, των ερωτήσεων θα πρέπει να ρωτήσει ο ασθενής, επιπλέον, εάν κάνει ένα μεγάλο αριθμό επεμβάσεων, εάν έχει μία ομάδα από πίσω του, η οποία να έχει αντίστοιχη εμπειρία, γιατί η ρομποτική χειρουργική δεν είναι ένα man show; Είναι μία διαδικασία η οποία χρειάζεται μία ομάδα η οποία να είναι dedicated, όπως λέμε μία ομάδα αφοσιωμένοι επάνω στη ρομποτική χειρουργική, να υπάρχει ένα νοσοκομείο το οποίο να παρέχει όλα αυτά τα τεχνολογικά βοηθήματα και εγώ είμαι πολύ χαρούμενος που βρίσκομαι στο Υγεία. γιατί ακριβώς μας τα παρέχει όλα αυτά τα δεδομένα και είμαστε πολύ χαρούμενοι για αυτό και συνεχώς νομίζω σε συνεργασία με τη διοίκηση του νοσοκομείου, καταφέρνουμε να έχουμε και επιπλέον τεχνολογίες, επομένως λοιπόν, όλες αυτές οι ερωτήσεις έχουν πολύ μεγάλη σημασία, διότι θα μπορέσει έτσι και ο ασθενής να αισθανθεί μία μεγαλύτερη ασφάλεια να ξέρει ότι έχει δίπλα του έναν άνθρωπο ο οποίος είναι έμπειρος. Αυτό όμως που επίσης έχει τεράστια σημασία, είναι να ξέρει ότι θα έχει αυτό τον γιατρό και μετά το χειρουργείο δίπλα του αυτό το ταξίδι του ασθενούς δεν τελειώνει με το να γίνει επέμβαση. Η διαδικασία συνεχίζεται και μετά το χειρουργείο πρέπει να ξέρουμε τα αποτελέσματα του ασθενούς. Το τι πρωτόκολλα αποκατάσταση θα κάνουμε να ξέρουμε επίσης να ρωτάμε το πώς πηγαίνει ο ασθενής, διότι καταλαβαίνουμε ότι μετά το ογκολογικό κομμάτι έχει να έχουμε να δούμε και την ποιότητα ζωής του, έτσι; Έχουμε λύσεις και πολλά ζητήματα τα οποία πρέπει να συζητήσουμε. Άρα ο έμπειρος χειρουργός ουρολόγος, ο οποίος γνωρίζει τις νέες τεχνολογίες, γνωρίζει πολύ καλά την ρομποτική χειρουργική, υιοθετεί νέες τεχνολογίες, αλλά μιλάει ειλικρινά στον ασθενή του και είναι δίπλα στον ασθενή του πριν κατά τη διάρκεια και μετά την επέμβαση. Είναι αυτό το οποίο έχει πολύ μεγάλη σημασία και αυτό πρέπει να το εξασφαλίσει ο ασθενής.
Λουίζα Κροντήρη
Έχετε κάνει χιλιάδες επεμβάσεις; Εσείς τι έχετε μάθει από τους ασθενείς σας;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Νομίζω ότι αυτό το οποίο είναι σημαντικότερο είναι η σωστή ενημέρωση και το γεγονός του ότι η ημέρα της επέμβασης για τον ασθενή μπορεί να είναι η σημαντικότερη ημέρα της ζωής του. Για μένα μπορεί να είναι μία απλή ρουτίνα γιατί πραγματικά αυτές με βάση κάνουμε καθημερινά, αλλά για τον ασθενή είναι η πιο σημαντική μέρα της ζωής του πιθανότατα άρα λοιπόν, εμείς πρέπει να το σεβαστούμε. Αυτό πρέπει να του μιλήσουμε ανθρώπινα, πρέπει να σεβαστούμε τις προσδοκίες του, πρέπει να τον ενημερώσουμε πλήρως, έτσι ώστε αυτή η γνώση που θα πάρει να είναι η δύναμή του. Με αυτό τον τρόπο ο ασθενής πραγματικά θα αισθανθεί πάρα πάρα πολύ καλύτερα, και νομίζω ότι το ταξίδι αυτό θα γίνει πολύ πιο εύκολα. Θα υπάρξει μία αμοιβαία εμπιστοσύνη, όταν δεν υπάρχει αυτή η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ ασθενούς και γιατρού; Πολλές φορές ξέρετε, τα πράγματα δεν πηγαίνουνε και με τον καλύτερο τρόπο, άρα αυτό το οποίο πραγματικά έχω μάθει όλα αυτά τα χρόνια είναι να αντιμετωπίζω όχι απλά έναν ασθενή, όχι απλά έναν άνθρωπο, αλλά έναν φίλο, με λίγα λόγια, με τον οποίο θα ταξιδέψουμε μαζί και θα προσπαθήσουμε να δώσουμε το καλύτερο αποτέλεσμα για αυτόν.
Λουίζα Κροντήρη
Και για να κλείσουμε πώς φαντάζεστε τον ουρολόγο χειρουργό του μέλλοντος;
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Κι αυτό είναι μια πολύ δύσκολη ερώτηση και μάλιστα οφείλω να σας πω ότι επειδή έχω και ένα γιο 17 ετών, ο οποίος δίνει πανελλήνιες τώρα και θέλει να γίνει και αυτός γιατρός και μάλλον ουρολόγος από ότι καταλαβαίνω το σκέφτομαι συνεχώς και όλο αναρωτιέμαι πώς θα είναι ο γιος μου μετά από 20 χρόνια που θα και αυτός θα θέλει να κάνει χειρουργική; Πώς θα πρέπει να εκπαιδευτεί; Πού θα πρέπει να πάει, τι θα πρέπει να δει; Ότι αυτό στο οποίο θα πρέπει να σταθούμε είναι στο ότι ένας γιατρός γενικότερα θα πρέπει να μάθει να χρησιμοποιεί την τεχνολογία. Δεν πρέπει όμως να αντικαταστήσει τεχνολογία τον ίδιο τον γιατρό πρέπει να μάθει ο γιατρός να χρησιμοποιεί σωστά την τεχνολογία. Πρόσφατα, σε ένα συνέδριο που ήμουν στις Ηνωμένες Πολιτείες, που συζητάμε για το AI λέγαμε ότι ποιος θα είναι καλύτερος γιατρός; Ο γιατρός που χρησιμοποιεί AI ή ο γιατρός που δεν χρησιμοποιεί; Φυσικά ο γιατρός που χρησιμοποιεί AI όχι όμως για να αντικαταστήσει την ίδια την γνώση ή την εμπειρία του, αλλά για να γίνει καλύτερος για να παίρνει καλύτερες αποφάσεις. Έτσι λοιπόν νομίζω ότι αυτό θα είναι το κρίσιμο σημείο στην εποχή μας. Ο γιατρός, ο οποίος θα βασιστεί στις βασικές αρχές της ιατρικής, φυσικά, να έχει το θεμέλιο εκείνο το οποίο απαιτείται, αλλά από εκεί και πέρα να μπορέσει να μάθει να υιοθετεί και να χρησιμοποιεί τις τεχνολογίες προς όφελος του ασθενούς. Αυτό για μένα θα είναι το μυστικό του γιατρού του μέλλοντος.
Λουίζα Κροντήρη
Κύριε Τυριτζή, σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση.
Δρ. Σταύρος Τυριτζής
Να είστε καλά εγώ, ευχαριστώ πάρα πολύ.
Λουίζα Κροντήρη
Ακούσαμε τον κύριο Σταύρο Τυριτζή, Ουρολόγο Διευθυντή της Τέταρτης Ουρολογικής Κλινικής του Υγεία. Εδώ φτάνουμε στο τέλος του επεισοδίου, Μιλάμε Iατρικά από τον Όμιλο HHG, ευχαριστούμε που ήσασταν μαζί μας. Ακολουθήστε μας στο Spotify και μείνετε συντονισμένοι για περισσότερες ουσιαστικές συζητήσεις γύρω από την υγεία.
Το περιεχόμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την ιατρική συμβουλή. Για οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας, απευθυνθείτε στον ουρολόγο σας.